Wetenschappelijke onderbouwing

Gebouwd op inzichten uit onderzoek. Ontworpen voor de praktijk.

DECISIA brengt inzichten uit onderzoek naar besluitvorming, leren, gedrag en realistische oefening samen in een praktische methode om zichtbaar te maken wat normaal verborgen blijft.

Besluitvorming Leren & reflectie Paraatheid
Van kennis naar handelen

Weten wat je moet doen is iets anders dan het juiste doen wanneer het ertoe doet.

Kennis is belangrijk. Maar in realistische situaties moeten mensen informatie interpreteren, afwegingen maken en daadwerkelijk kiezen. Juist daar wordt zichtbaar wat kennis in de praktijk betekent.

01
Kennis Wat weten mensen over afspraken, risico's en mogelijke acties?
02
Situatie Wat gebeurt er wanneer die kennis in een realistische context nodig is?
03
Keuze Welke signalen worden herkend, welke afweging ontstaat en wat kiest iemand?
04
Inzicht Wat vertellen de keuzes over besluitvorming, ontwikkeling of paraatheid?
01

Beslissingen ontstaan in context

Mensen kiezen niet in een vacuüm. Informatie, onzekerheid, tijd, belangen en de manier waarop een situatie wordt geïnterpreteerd beïnvloeden welke afweging uiteindelijk ontstaat.

02

Scenario's maken keuzes zichtbaar

Een concrete situatie vraagt om een reactie. Daardoor worden verschillen in interpretatie, afweging en handelen zichtbaar en ontstaat een basis voor reflectie of meting.

03

Zichtbaarheid maakt gericht verbeteren mogelijk

Wanneer patronen, sterke punten en kwetsbaarheden zichtbaar worden, ontstaat een concreter vertrekpunt voor ontwikkeling, voorbereiding en een volgende meting.

De gedachte achter DECISIA

DECISIA gebruikt scenario's niet als eindproduct, maar als een manier om keuzes zichtbaar te maken. Wat daarna met die keuzes gebeurt, verschilt per toepassing: begrijpen en ontwikkelen binnen Insight en Develop, of meten en aantoonbaar verbeteren binnen Validate en Assure.

Vier fundamenten

Geen losse theorie. Vier principes die samenkomen in de praktijk.

DECISIA is ontworpen vanuit inzichten uit verschillende onderzoeksgebieden. Niet als vertaling van één theorie, maar als praktische toepassing van principes rond besluitvorming, realistische oefening, reflectie en transfer.

01
Besluitvorming

Dezelfde situatie kan tot verschillende afwegingen leiden.

Mensen interpreteren informatie niet allemaal op dezelfde manier. Ervaring, perspectief, onzekerheid en context kunnen beïnvloeden welke informatie aandacht krijgt en welke afweging uiteindelijk ontstaat.

Binnen DECISIA

Scenario's maken verschillen in keuzes en afwegingen zichtbaar zonder deelnemers vooraf in een vast profiel te plaatsen.

02
Realistische situaties

Leren krijgt betekenis wanneer kennis in context wordt gebruikt.

Scenario-gebaseerde vormen van leren brengen kennis dichter bij toepassing. Deelnemers moeten informatie interpreteren, keuzes maken en reageren op een concrete situatie in plaats van alleen kennis reproduceren.

Binnen DECISIA

Realistische scenario's vormen de context waarin keuzes ontstaan. Het scenario is daarbij het middel, niet het uiteindelijke product.

03
Reflectie & feedback

Een ervaring wordt waardevoller wanneer erop wordt gereflecteerd.

Alleen iets meemaken is niet hetzelfde als ervan leren. Reflectie en feedback helpen om keuzes te onderzoeken, aannames bespreekbaar te maken en ervaringen te verbinden aan toekomstige situaties.

Binnen DECISIA

Binnen Insight en Develop worden zichtbare keuzes gebruikt als vertrekpunt voor het gesprek, reflectie en gerichte ontwikkeling.

04
Transfer naar de praktijk

Training heeft pas waarde wanneer het geleerde buiten de training werkt.

Onderzoek naar training transfer laat zien dat toepassing in de praktijk niet vanzelfsprekend is. Persoonskenmerken, de leerinterventie en de werkomgeving kunnen allemaal invloed hebben op wat uiteindelijk wordt toegepast.

Binnen DECISIA

Validate en Assure richten zich daarom niet alleen op deelname of kennis, maar op wat medewerkers laten zien wanneer zij voor realistische keuzes worden geplaatst.

Waar de principes samenkomen

Van een keuze in een scenario naar bruikbaar inzicht.

DECISIA combineert deze principes in één werkwijze: mensen worden geconfronteerd met een herkenbare situatie, maken keuzes en maken daarmee iets zichtbaar dat vervolgens kan worden besproken, ontwikkeld of gemeten.

Besluitvorming

Goede beslissingen ontstaan niet automatisch uit goede informatie.

Onderzoek naar menselijke en groepsbesluitvorming laat zien dat context, informatieverdeling en sociale invloed mede bepalen wat uiteindelijk wordt gezien, besproken en gekozen.

01
Context & framing

De manier waarop een keuze wordt gepresenteerd kan de uitkomst beïnvloeden.

Klassiek experimenteel onderzoek van Tversky en Kahneman liet zien dat mensen verschillend kunnen kiezen wanneer inhoudelijk vergelijkbare opties anders worden geformuleerd, bijvoorbeeld als winst of als verlies.

FRAME A Behouden
≠
FRAME B Verliezen
Wat dit betekent voor DECISIA

Een keuze wordt altijd bekeken in de context waarin zij is gemaakt. Niet alleen de uitkomst telt, maar ook de situatie, informatie en afweging eromheen.

Tversky & Kahneman · Science · 1981 ↗
03
Sociale invloed

Meer overeenstemming betekent niet automatisch een beter oordeel.

Experimenteel onderzoek van Lorenz en collega's liet zien dat sociale informatie individuele schattingen dichter bij elkaar kan brengen, terwijl daarmee niet noodzakelijk meer nauwkeurigheid ontstaat.

→
Onafhankelijke oordelen Meer convergentie
Wat dit betekent voor DECISIA

Verschillen worden niet direct als probleem behandeld. Ze kunnen juist waardevolle informatie bevatten over perspectieven, aannames en afwegingen binnen een team.

Lorenz et al. · PNAS · 2011 ↗
De kern voor Insight & Develop

Verschil is niet automatisch ruis. Het kan informatie zijn.

Wanneer teamleden verschillende keuzes maken, betekent dat niet direct dat één persoon gelijk heeft en de ander ongelijk. Het verschil kan zichtbaar maken dat mensen andere informatie benadrukken, risico's anders wegen of vanuit andere aannames naar dezelfde situatie kijken.

i

Deze onderzoeken bewijzen niet dat DECISIA zelf effectiever is. Ze onderbouwen waarom ontwerpprincipes zoals individuele keuzes vóór groepsreflectie, aandacht voor context en het zichtbaar maken van verschillen relevant zijn binnen besluitvorming.

Leren & paraatheid

Iets geleerd hebben betekent nog niet dat het ook beschikbaar is wanneer het nodig is.

Onderzoek naar leren, simulatie en training transfer laat zien dat oefenen, reflectie, herhaling en de context waarin kennis moet worden toegepast allemaal relevant zijn voor wat uiteindelijk behouden blijft en bruikbaar wordt in de praktijk.

01
Realistische oefening

Een veilige oefenomgeving maakt handelen zichtbaar.

Simulation-based learning biedt de mogelijkheid om vaardigheden en besluitvorming te oefenen zonder de gevolgen van een echte kritieke situatie. Daardoor kan handelen worden geobserveerd, besproken en opnieuw geoefend.

REALISTISCHE SITUATIE
→
keuze gedrag reactie
Wat dit betekent voor DECISIA

Scenario's creëren een concrete context waarin zichtbaar wordt wat medewerkers herkennen, afwegen en uiteindelijk kiezen.

McGaghie et al. · Medical Education · 2010 ↗
03
Training transfer

Leren tijdens een training is niet hetzelfde als toepassen in een andere context.

Onderzoek naar training transfer laat zien dat toepassing buiten de leeromgeving door meerdere factoren wordt beïnvloed. Eigenschappen van deelnemers, de trainingsopzet en de werkomgeving kunnen allemaal een rol spelen.

LEREN training
→
TOEPASSEN praktijk
deelnemer ontwerp werkomgeving
Wat dit betekent voor DECISIA

Validate kijkt daarom niet alleen naar of iets is aangeboden, maar naar wat medewerkers binnen een nieuwe realistische situatie daadwerkelijk laten zien.

Blume et al. · Journal of Management · 2010 ↗
Van leren naar behouden

Herhaling helpt. Maar herhaling is niet hetzelfde als borging.

Onderzoek naar distributed practice en retrieval laat zien dat leren verspreiden over meerdere momenten de langetermijnretentie kan ondersteunen. Voor DECISIA is dat relevant, maar het vertelt nog niet vanzelf of iemand in een nieuwe realistische situatie ook daadwerkelijk beter handelt.

MOMENT 01 Leren
MOMENT 02 Ophalen
MOMENT 03 Herhalen
NIEUWE SITUATIE Opnieuw laten zien
De kern voor Validate & Assure

Niet alleen vragen of iemand het weet. Opnieuw zichtbaar maken wat iemand doet.

Dat is het verschil tussen kennis controleren en paraatheid onderzoeken. Validate maakt zichtbaar hoe medewerkers op een bepaald moment handelen. Assure gebruikt nieuwe validaties om te volgen of verbetering opnieuw zichtbaar wordt en standhoudt.

VALIDATE Waar staan we? 68%
→ verbeteren
ASSURE Blijft verbetering zichtbaar? 82%
i

De stap van simulatie naar de echte praktijk blijft belangrijk om zorgvuldig te interpreteren. Reviews naar simulation-based education laten zien dat bewijs voor transfer naar daadwerkelijke praktijkcontexten niet in ieder domein even sterk of rechtstreeks beschikbaar is. Daarom presenteert DECISIA scenarioresultaten als onderbouwd inzicht in getoonde paraatheid, niet als garantie voor toekomstig gedrag.

Enkele relevante onderzoeksgebieden en bronnen
Van wetenschap naar ontwerp

De wetenschap is niet het product. Ze helpt bepalen hoe we het product ontwerpen.

DECISIA vertaalt inzichten uit onderzoek naar een praktische werkwijze. Niet door mensen in modellen te plaatsen, maar door situaties te creëren waarin keuzes, verschillen, ontwikkeling en paraatheid zichtbaar worden.

Het centrale ontwerpprincipe
01 Situatie Een herkenbaar scenario
→
02 Keuze Zelf positie innemen
→
03 Zichtbaar Patronen en verschillen
→
04 Betekenis Bespreken of meten
→
05 Verbeteren Gericht verder
Eén methodiek · twee toepassingen

Twee vragen. Vier producten.

01 Betere besluitvorming

Hoe komen we tot onze beslissingen?

Hier draait DECISIA om het zichtbaar maken van verschillen in keuzes, perspectieven en afwegingen zodat teams daarover een beter gesprek kunnen voeren en zich gericht kunnen ontwikkelen.

Insight Begrijpen
I

Maak zichtbaar wat normaal verborgen blijft.

Deelnemers maken eerst zelfstandig keuzes. Verschillen worden vervolgens zichtbaar en vormen het vertrekpunt voor reflectie en gesprek.

Onafhankelijke keuze Perspectiefverschillen Reflectie
RESULTAAT Inzicht in hoe het team besluit.
verder ontwikkelen
Develop Ontwikkelen
II

Van één goed gesprek naar gerichte ontwikkeling.

Nieuwe situaties maken het mogelijk om terugkerende patronen te herkennen, andere afwegingen te oefenen en ontwikkeling over meerdere sessies zichtbaar te maken.

Herhaald oefenen Reflectie Ontwikkeling
RESULTAAT Richting voor betere besluitvorming.
02 Aantoonbare paraatheid

Zijn we voorbereid wanneer het ertoe doet?

Hier draait DECISIA om het zichtbaar maken van wat medewerkers in realistische situaties herkennen en kiezen, zodat organisaties hun paraatheid gericht kunnen onderzoeken en verbeteren.

Validate Aantonen
I

Niet aantonen dat training is gevolgd, maar wat medewerkers laten zien.

Medewerkers reageren op realistische situaties. Daarmee ontstaat een actuele momentopname van bijvoorbeeld risicoherkenning, eerste actie, escalatie en handelingszekerheid.

Realistische situatie Getoonde keuzes Meetbare paraatheid
RESULTAAT Een onderbouwde momentopname van paraatheid.
opnieuw valideren
Assure Borgen
II

Maak zichtbaar of verbetering ook later opnieuw wordt aangetoond.

Door op meerdere momenten met nieuwe situaties te valideren, ontstaat zicht op ontwikkeling, terugkerende kwetsbaarheden en de mate waarin verbetering standhoudt.

Nieuwe meetmomenten Ontwikkeling volgen Borging onderbouwen
RESULTAAT Aantoonbare ontwikkeling van paraatheid.
De gemene deler

DECISIA probeert niet te voorspellen wie mensen zijn. Het maakt zichtbaar wat er gebeurt wanneer zij moeten kiezen.

Dat zichtbare gedrag vormt vervolgens de basis voor een gesprek, ontwikkeling, validatie of borging. Welke toepassing centraal staat, hangt af van de vraag die de organisatie wil beantwoorden.

Zorgvuldig onderbouwd

Sterke inzichten vragen om zorgvuldige conclusies.

DECISIA maakt gedrag, keuzes en patronen zichtbaar binnen realistische scenario's. Dat levert waardevolle informatie op. Tegelijkertijd vinden we het belangrijk om helder te zijn over wat die informatie wel en niet betekent.

Wat DECISIA zichtbaar maakt

Dit kunnen we wél onderzoeken.

01

Welke keuzes mensen maken

Binnen een concreet scenario wordt zichtbaar welke optie deelnemers kiezen wanneer zij met een relevante situatie en een beslismoment worden geconfronteerd.

02

Waar perspectieven uiteenlopen

Bij teams kan zichtbaar worden waar deelnemers dezelfde situatie verschillend beoordelen of andere afwegingen maken.

03

Hoe paraatheid binnen een validatie wordt getoond

Scenario's kunnen inzicht geven in bijvoorbeeld risicoherkenning, eerste acties, escalatie, handelingszekerheid en kennis van relevante afspraken.

04

Of patronen over meerdere momenten veranderen

Wanneer vergelijkbare competenties opnieuw worden gevalideerd, kan zichtbaar worden of resultaten zich ontwikkelen, terugkeren of stabiel blijven.

DE KERN DECISIA maakt zichtbaar wat deelnemers binnen de aangeboden situatie laten zien.
Waar we voorzichtig mee zijn

Dit claimen we níét.

01

Dat één scenario toekomstig gedrag voorspelt

Een keuze binnen een simulatie is relevante informatie, maar geen garantie voor wat iemand in iedere toekomstige praktijksituatie zal doen.

02

Dat DECISIA persoonlijkheid vaststelt

DECISIA is geen persoonlijkheidstest. We gebruiken keuzes om gedrag en verschillen binnen een specifieke context zichtbaar te maken, niet om mensen in vaste typen te plaatsen.

03

Dat een hoge score ieder risico uitsluit

Een sterke Validate-score laat zien wat tijdens die validatie werd aangetoond. Het betekent niet dat fouten of onverwachte situaties in de praktijk onmogelijk zijn.

04

Dat correlatie automatisch causaliteit betekent

Wanneer resultaten verbeteren na training of interventie kan dat waardevol zijn, maar zonder aanvullend onderzoek schrijven we die verandering niet automatisch aan één specifieke oorzaak toe.

DE GRENS Meten wat zichtbaar wordt is iets anders dan voorspellen wat altijd zal gebeuren.
Daarom draait het om interpretatie

Een score is geen eindpunt. Het is het begin van een betere vraag.

DECISIA combineert resultaten met context. Niet alleen hoeveel mensen een bepaalde keuze maken is relevant, maar ook waar verschillen ontstaan, welke onderdelen kwetsbaar zijn en welke vervolgstap logisch is.

RESULTAAT
68%

Juiste eerste actie

→
DE BETERE VRAAG Waar ontstaat de kwetsbaarheid?
afdeling rol situatie
Wetenschappelijke ontwikkeling

Ook DECISIA zelf moet blijven leren.

De methodiek kan verder worden versterkt door praktijkdata, evaluaties en toekomstig validatieonderzoek systematisch te gebruiken om meetgebieden, scenario's en interpretaties verder te verbeteren.

01
DATA Patronen verzamelen

Leren van geanonimiseerde resultaten en terugkerende patronen.

→
02
HERHALING Stabiliteit onderzoeken

Onderzoeken welke uitkomsten bij nieuwe meetmomenten opnieuw zichtbaar worden.

→
03
ONDERZOEK Methodiek valideren

Waar mogelijk relaties onderzoeken tussen scenarioresultaten en relevante praktijkuitkomsten.

→
04
VERBETEREN Steeds scherper meten

Nieuwe inzichten gebruiken om scenario's, indicatoren en rapportages verder te verfijnen.

Onze uitgangspositie

Niet méér claimen dan de data laat zien. Wel zoveel mogelijk zichtbaar maken van wat ertoe doet.

Dat is voor DECISIA geen beperking van de methodiek, maar een voorwaarde voor geloofwaardige inzichten.

Van onderbouwing naar toepassing

Benieuwd wat DECISIA zichtbaar kan maken in jouw organisatie?

De waarde van DECISIA ontstaat wanneer realistische situaties aansluiten op de vraag die binnen een organisatie speelt. We denken graag mee over welke toepassing daarbij past.

INSIGHT · DEVELOP
Betere besluitvorming

Voor teams en organisaties die zichtbaar willen maken hoe keuzes tot stand komen en zich daarin willen ontwikkelen.

VALIDATE · ASSURE
Aantoonbare paraatheid

Voor organisaties die willen weten en aantonen of medewerkers voorbereid zijn wanneer het ertoe doet.

Geen standaardtest. Geen vast profiel. Wel een aanpak die begint bij de vraag die ertoe doet.